
Қазір Қазақстанда 3,6 миллионға жуық адам МӘМС жүйесіне қатыспайды. Олардың шамамен 1 миллионы – әлеуметтік жағдайы дағдарыстық (D) және шұғыл (E) деңгейдегі тұрғындар. Яғни олардың МӘМС жарналарын төлеуге мүмкіндігі жоқ.
2026 жылдың 1 қаңтарынан бастап бұл азаматтар үшін МӘМС жарналарын жергілікті атқарушы органдар төлейді. Осылайша оларға сақтандырылған мәртебесі беріліп, МӘМС аясында қажетті медициналық көмек ала алады.
Бұдан бөлек, жергілікті бюджет есебінен ресми тіркелген жұмыссыздар үшін жарна төленетін болады. Бұған дейін бұл төлемдер республикалық бюджеттен түсіп келді.
❗️Сақтандырылған азаматтар үшін диагностика, дәрігерлердің кеңесі, жоспарлы операциялар, емдеу және оңалту қызметтері МӘМС аясында тегін көрсетілетінін есте сақтаңыздар. Медициналық көмек алу үшін тұрғылықты жеріңіз бойынша емханаға тіркелу қажет.
Бүгін ҚР Президенті Мемлекет басшысының физикалық зорлық-зомбылық жасағаны және медицина қызметкерлеріне қатыгездік көрсеткені үшін жазаны қатаңдату жөніндегі тапсырмасын орындау шеңберінде әзірленген Қылмыстық және қылмыстық іс жүргізу кодекстеріне түзетулер енгізу туралы Заңға қол қойды.
Заң Қылмыстық кодекске медицина қызметкерлерінің, сондай-ақ жедел медициналық жәрдем бригадаларының жүргізушілерінің қызметтік міндеттерін атқару кезінде олардың өміріне, денсаулығына және қауіпсіздігіне қол сұғушылық үшін қылмыстық жауаптылықты белгілейтін жаңа бапты енгізуді көздейді.
Нормаларға сәйкес:
* зорлық-зомбылық қолданамын деп қорқытқаны үшін 200-ден 500 айлық есептік көрсеткішке (АЕК) дейін айыппұл не сол мөлшерде түзеу жұмыстары, не 300 сағатқа дейінгі қоғамдық жұмыстар, не 2 жылға дейінгі мерзімге шектеу немесе бас бостандығынан айыру түріндегі жаза көзделеді;
* ауырлататын мән-жайлар кезінде көрсетілген әрекеттерді жасаған кезде жаза қатаңдатылады және 2 жылдан 3 жылға дейін бас бостандығынан айыруды немесе шектеуді құрайды;
* өмірге және (немесе) денсаулыққа қауіпті емес зорлық-зомбылықты қолданған кезде 500-ден 1000 айлық есептік көрсеткішке (АЕК) дейін айыппұл не сол мөлшерде түзеу жұмыстары, не 600 сағатқа дейінгі қоғамдық жұмыстар не 2 жылдан 3 жылға дейінгі мерзімге бас бостандығынан айыруды шектеу немесе бас бостандығынан айыру түріндегі жаза көзделеді;
* өмір мен денсаулыққа қауіпті зорлық-зомбылықты қолдану 5 жылдан 10 жылға дейін, ал ауырлататын жағдайлар болған кезде 7 жылдан 12 жылға дейін бас бостандығынан айыруға жазаланады.
Бұдан басқа, заңда мыналарды бекіту көзделеді
Қылмыстық іс жүргізу кодексінде осы санаттағы істер бойынша алдын ала тергеу және анықтау жүргізу жөніндегі ішкі істер органдарының құзыреті.
Бұған дейін Мемлекет басшысы Үкіметке физикалық күш қолдану және қатыгездік көрсету арқылы медицина қызметкерлеріне шабуыл жасағаны үшін жазаны қатаңдатуға бағытталған заңнамаға өзгерістер әзірлеуді тапсырған болатын.
Президент медицина қызметкерлерінің денсаулығы мен әл-ауқатына нұқсан келтіретін мұндай оқиғалардың «Заң және тәртіп» қағидаттарына сәйкес құқықтық салада қатаң түрде жолын кесу керектігін атап өтті.
Денсаулық сақтау министрлігінің мәліметінше, 2019 жылдан бастап Қазақстанда дәрігерлерге, фельдшерлерге, мейіргерлерге және денсаулық сақтау жүйесінің басқа да қызметкерлеріне шабуыл жасаудың 280-нен астам фактісі және
2025 жылдың өзінде ғана-58 факт тіркелді.
Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің баспасөз қызметі
Қант диабеті бар пациенттер МӘМС аясында қызмет алады
Қант диабеті – әлемдегі ең кең таралған инфекциялық емес аурулардың бірі. Қазақстанда бұл диагнозбен шамамен 500 мыңға жуық адам өмір сүреді. Ол талдаулар тапсыру, дәрігерлер кеңесін алу, емді бақылауды қоса алғанда бір реттік емдеуді емес, тұрақты бақылауды талап етеді.
2026 жылдан бастап қант диабеті бар пациенттердің емі мен диспансерлік бақылауы МӘМС жүйесіне енгізіледі. Яғни барлық жоспарлы қабылдаулар, қажетті тексерулер және дәрі-дәрмектер олар үшін қосымша төлемсіз қолжетімді болады. Ең бастысы – МӘМС жүйесінде сақтандырылған болу.
Мәртебені алу үшін соңғы 12 айға төлеген жарналар болуы қажет. Дербес төлеушілер үшін жарна мөлшері айына 4 250 теңге, яғни жылына 51 000 теңгені құрайды.
Мәртебені тексеру үшін кез келген ыңғайлы құралды пайдалана аласыз:
- Telegram-дағы SaqtandyryBot (https://t.me/SaqtandyryBot);
- ӘМСҚ сайты (https://msqory.kz/ru/naseleniyu/uznat-status-kalkulyator-osms/uznat-status-zastrakhovannosti/);
- Qoldau 24/7 мобильдік қосымшасы;
- eGov.kz сайты немесе eGov mobile мобильді қосымшасы;
- сондай-ақ кейбір екінші деңгейлі банктердің мобильді қосымшалары.
Белгілі болғандай, Мемлекет басшысы медициналық көмектің бірыңғай пакетін құруды тапсырды, біз кезең-кезеңімен сақтандыруға негізделген денсаулық сақтау моделіне көшіп жатырмыз.
Неліктен балалардың церебральды сал ауруы бойынша қызметтер медициналық көмектің кепілдік берілген көлемінен міндетті медициналық сақтандыру пакетіне ауыстырылғанын және бұл пациенттер үшін нені білдіретінін қарастырайық.
Мысалы, сізде церебральды сал ауруы және мүгедектік диагнозы қойылған балаңыз бар. Олар мәртебесіне немесе жәрдемақы пакетіне қарамастан автоматты түрде сақтандырылған деп есептелетін азаматтардың 15 жеңілдік санатының қатарына кіреді. Мемлекет бұл балаларға төленетін жәрдемақыны толық өтейді.
Бала 18 жасқа толғаннан кейін жағдай да қорғалған.
Егер бала аз қимылды болса және денсаулығында тұрақты шектеулер болса, ата-аналар алдын ала қажетті құжаттарды дайындап, баланы мүгедек ретінде тіркеуі керек. Бұл жағдайда мемлекет баланың сақтандыру жарнасын төлеуді жалғастырады.
Егер ол жұмысқа қабілетті болса, бірақ әлі жұмысқа орналаспаса, олар жұмыссыз ретінде тіркелуі керек. Сонда мемлекет олардың жарналарын жергілікті билік арқылы төлейтін болады.
Егер олар жұмыс істеп, бірақ аз табыс тапса, олар дағдарыс немесе төтенше жағдайдағы әл-ауқат деңгейіне жатқызылады (D және E санаттары). Тағы да мемлекет олардың сақтандыру жарналарын өтейді.
- Егер ол студент болса (орта, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі, жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру ұйымдарында күндізгі бөлімде оқитын болса), мемлекет оған да жарна төлейді.
- Егер ол ресми түрде жұмысқа орналасқан болса, оған жарнаны жұмыс беруші төлейді.
- Өзін-өзі жұмыспен қамтыған (ЖҚ) болса, жарнаны өзі төлеуі керек – айына 4250 теңге немесе жылына 51 000 теңге.
Түсіну маңызды: кепілдендірілген пакетті азайту күтім көлемін қысқарту дегенді білдірмейді. Ешқандай қызмет жойылмайды — тек қаржыландыру көзі ғана өзгереді. Барлық сақтандырылған азаматтар, оның ішінде қант диабеті, церебральды сал ауруы және басқа да созылмалы аурулары бар науқастар бұрынғыдай, бірақ міндетті медициналық сақтандыру жүйесі бойынша емделуді, кеңес беруді және қажетті дәрі-дәрмектерді алуды жалғастырады.
Сонымен бірге, 2026 жылы дәрі-дәрмектің ең төменгі қорын құру үшін, оның ішінде жаңадан анықталған науқастар үшін 20 млрд теңге бөлу қарастырылды.
D және E санаттарына кім жатады:
Бұл қиын өмірлік жағдайға тап болған адамдар:
- тұрақты жұмысының болмауы;
- соңғы үш айда зейнетақы жарналарын жасамаған.
Мемлекет сақтандыратын жеңілдік санаттарына кімдер кіреді?
- Балалар: 18 жасқа дейінгі барлық балалар.
- жүкті әйелдер мен аналар: жұмыссыз жүкті әйелдер, бала үш жасқа толғанға дейін декреттік демалыста жүрген жұмыссыз әйелдер және мүгедек бала тәрбиелеп отырған әйелдер.
- көп балалы аналар: «Алтын алқа», «Күміс алқа» алқаларымен марапатталған немесе бұрын «Батыр ана» атағын немесе 1 және 2-дәрежелі «Ана даңқы» ордендерін алған әйелдер.
- Қарт адамдар: зейнеткерлер, оның ішінде Ұлы Отан соғысының ардагерлері.
- мүгедектер: мүгедектер, сондай-ақ бала кезінен мүгедектерді немесе мүгедек баланы күтетін адамдар.
- студенттер: орта, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі, жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі оқу орындарында күндізгі бөлімде оқитын студенттер.
- жұмыссыздар және аз қамтылғандар: жұмыссыз және жұмыс істемейтін мемлекеттік атаулы әлеуметтік көмек алушы ретінде есепте тұрған адамдар.
- Тергеу изоляторындағы және жазасын өтеп жатқан адамдар: қауіпсіздігі ең аз мекемелерде жазасын өтеп жатқандарды қоспағанда, сотталғандар.
Өңірімізде алғаш рет тамыр хирургиясы бөлімшесінің мамандары Павлодар кардиологиялық орталығында тамырішілік атероэктомия бойынша бірегей шеберлік сабағын өткізді. Іс-шараны Сургут округтік клиникалық ауруханасының интервенциялық радиология бөлімінің меңгерушісі Павел Кан басқарды.
▌ ТАМЫРІШІЛІК АТЕРЭКТОМИЯ ДЕГЕНІМІЗ НЕ?
Бұл стентинг және ангиопластика сияқты дәстүрлі технологиялар тиімсіз немесе мүмкін болмаған кезде, аяқтың және диабеттік табанның атеросклерозының ауыр түрлерімен ауыратын науқастар үшін қолданылатын заманауи процедура.
Атерэктомия атеросклеротикалық бляшкаларды механикалық жолмен алып тастауға мүмкіндік береді, олар бляшкаларды қабырғаға баспай, тамырдың люменін ішінен бітеп тастайтын атеросклеротикалық аймақтарды бұзатын және толығымен алып тастайтын кесу элементтері бар арнайы катетерлерді пайдаланады.

▌ ӘДІСТІҢ АРТЫҚШЫЛЫҚТАРЫ:
- Минималды инвазивтілік
- Науқастың тез қалпына келуі
- Асқыну қаупі төмен
- Көрінетін тігістер мен тыртықтардың болмауы
Тамырлы хирургия бөлімшесінің мамандары өткізген мастер-класс қан тамырлары ауруларының ауыр түрлерін емдеудің инновациялық әдістерін әзірлеуде маңызды оқиға болды.
Бұл соңғы жарты жылда үшінші рет өткізіліп отырған мұндай семинар, қан тамырлары хирургтарының үздіксіз кәсіби біліктілігін арттыруға және озық медициналық технологияларды енгізуге деген ұмтылысын көрсетеді.
Бұл процедуралар міндетті медициналық сақтандыру бағдарламасы аясында жүргізіліп, заманауи әдістер пациенттердің кең ауқымына қолжетімді болғанын атап өткен жөн.


